Boek
Shadows of the Mind
Schaduwen van de geest: Een zoektocht naar de ontbrekende wetenschap van het bewustzijn is een non-fictiewerk uit 1994 van de wiskundig natuurkundige Roger Penrose, en dient als een conceptueel vervolg op zijn eerdere onderzoek, The Emperor's New Mind. In dit dichte wetenschappelijke traktaat onderzoekt Penrose de fundamentele aard van het menselijk bewustzijn en daagt hij de heersende opvatting uit dat de geest functioneert als een computationele, op Turing-machines gebaseerde digitale computer. Hij stelt dat menselijk bewustzijn fundamenteel niet-algoritmisch is en daarom niet kan worden gerepliceerd of volledig gemodelleerd door conventionele kunstmatige intelligentie-kaders. Centraal in zijn argument staat de hypothese dat kwantummechanica – specifiek het gedrag van microtubuli binnen neuronen – een kritieke, actieve rol speelt in cognitie. Penrose suggereert dat de objectieve instorting van de kwantumgolffunctie binnen deze structuren een fysiek proces vertegenwoordigt dat de standaard berekenbaarheid overstijgt. Door te stellen dat deze kwantumfenomenen essentieel zijn voor de mechanismen van het denken, slaat de tekst een brug tussen theoretische natuurkunde en neurobiologie. De toon is rigoureus, speculatief en zeer technisch, bedoeld voor lezers die vertrouwd zijn met complexe wiskundige natuurkunde en de filosofie van de wetenschap. Het onderscheidt zich door de simulationistische visie op de geest te verwerpen en in plaats daarvan te beargumenteren dat menselijke vindingrijkheid en begrip niet-berekenbare kwaliteiten bezitten die geworteld zijn in de onderliggende structuur van de fysieke realiteit.